SZUKAJ

Loading

Mapa

map canvas

Ratujący: Poznaj historie pomocy, które miały miejsce w promieniu 50 km

Pokaż listę

Ukrywający się: Poznaj historie pomocy, które miały miejsce w promieniu 50 km

Pokaż listę

Brzuszkiewicz Kazimierz

Kazimierz Brzuszkiewicz
ur. 9 stycznia 1920 w Gniezno (wielkopolskie)

Sprawiedliwy wśród Narodów Świata - tytuł przyznany:

22 marca 1998

  • Kazimierz Brzuszkiewicz

Ukrywający się:

Tadeusz Wolpert

Regina Wolpert

Historia pomocy

sierpień 2009, Anna Zawadzka

W pierwszych miesiącach wojny Anna Brzuszkiewicz wystarała się o zwolnienie syna Kazimierza z KL Stutthof. Po powrocie z obozu rozpoczął on pracę w Baczkach (powiat węgrowski) jako magazynier w fabryce maszyn rolniczych. Prędko zaprzyjaźnił się z nowym pomocnikiem i współlokatorem, Tadeuszem Kapczyńskim. Ktoś szepnął Kazimierzowi, że jego kompan pod zmienionym nazwiskiem ukrywa żydowskie pochodzenie. W 1941 r. oznaczało ono wyrok śmierci.

Zapytany przez Brzuszkiewicza wprost, Tadeusz Wolpert opowiedział swoją historię. Jego ojciec zmarł w getcie warszawskim. Matka Regina, stomatolog, pracowała w nieodległym Stoczku Węgrowskim.

Kiedy Niemcy przystąpili do eksterminacji Żydów ze Stoczka, Kazimierz zaoferował Reginie, schronienie w opuszczonym warszawskim mieszkaniu swojej siostry. Tam pani Wolpert ukrywała się przez ok. 6 miesięcy. W przeciwieństwie do niej Tadeusz miał „aryjskie papiery“, mógł więc co tydzień dostarczać matce żywność. Gdy do stolicy wróciła siostra Kazimierza, Tadeusz Wolpert kupił swojej matce kenkartę. Mogła wynająć sobie pokój w Warszawie. Oboje przeżyli wojnę.

Kazimierz Brzuszkiewicz był żołnierzem AK w służbie specjalnej, dowódcą odbioru desantu nr 138 – zrzutu broni z Anglii w 1943 r., uczestnikiem Powstania Warszawskiego. Po wojnie skończył architekturę. Przez wiele lat pracował na Bliskim Wschodzie.

Po powrocie do Polski Kazimierz Brzuszkiewicz zamieszkał w Poznaniu. W 1957 r. Wolpertowie wyemigrowali do Szwecji. W latach 1990. Tadeusz i Kazimierz spotykali się regularnie w wakacje, nad polskim morzem.

Artykuł pochodzi z albumu: „Polacy ratujący Żydów w czasie Zagłady. Przywracanie pamięci“, Łódź 2009
POBIERZ ALBUM

Bibliografia

  • Dybała Anna, Wywiad z Kazimierzem Brzuszkiewiczem, Przeźmierowo 2009
  • Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, 349, 2370,

    Oświadczenie Tadeusza Wolperta z 14.01.1998 roku.

  • Brzuszkiewicz Kazimierz, Ci z pierwszej linii, Poznań 2008
  • Gutman Israel red. nacz., Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, Ratujący Żydów podczas Holocaustu, Kraków ISBN: 978-83-87-832-59-9, 2009

powrót

Mapa

map canvas

powiększ

Zdjęcia

Audio