Rodzina Pietraszków
Bolesław Pietraszek mąż
zm. 1965
Antonina Alfreda Pietraszek z d. Kucharska żona
zm. 1965
Sprawiedliwy wśród Narodów Świata - tytuł przyznany:
10 grudnia 2006
- Antonina Alfreda Pietraszek z d. Kucharska
- Bolesław Pietraszek
Ukrywający się:
Chawa Przepiórkowska
Lender matka
Genia Lender córka
Józef Kopyto ojciec
Perla Kopyto matka
Shaul Kopyto syn
ur. 1938
Mojżesz Miedzyński ojciec
Dawid Miedzyński syn
Hershelle Miedzyński syn
Izaak Miedzyński syn
Szmuel Miedzyński syn
Matlas Solarz z d. Miedzyńska córka
Mojżesz Solarz zięć
Ben Cjon Sela wnuk
Historia pomocy
marzec 2011, Ewa Opawska
Alfreda i Bolesław Pietraszkowie, starsze, bezdzietne małżeństwo, ludzie wykształceni, zarządzali w czasie okupacji niemieckiej dużym gospodarstwem we wsi Czekanów koło Sokołowa Podlaskiego. We wrześniu 1942 roku, kiedy Niemcy zaczęli likwidację sokołowskiego getta i deportację Żydów do obozu w Treblince, 18 uciekinierów ukryło się u Pietraszków: na strychu stajni, w stodole, na strychu i w piwnicy mieszczącego się na skraju wsi domu.
Ukrywani Żydzi znali Polaków sprzed wojny. Matlas Solarz pracowała w majątku jako krawcowa. Początkowo, na jej prośbę, Alfreda przyjęła jedynie jej syna Beniamina. Wkrótce także ją i sześcioro jej krewnych, którzy uciekli z getta w Sterdynii i ukrywali się w okolicznych lasach.
Z tego samego getta wydostała się rodzina Kopyto. Zanim trafili do Czekanowa, pracowali jako „aryjczycy” w kilku gospodarstwach. Obawiali się jednak, że w końcu zostaną rozpoznani.
Pietraszkowie przygotowywali dla ukrywanych posiłki i dla kamuflażu zanosili je w wiadrze. Nocami Żydzi mogli opuszczać kryjówkę i wykąpać się w budynku mieszkalnym. Alfreda Pietraszek na wypadek rewizji nauczyła dzieci katolickich modlitw.
17 z 18 ukrywanych doczekało wyzwolenia okolicy latem 1944 roku Zmarło maleńkie dziecko Perli Kopyto. „Gdy Niemcy przyszli do majątku po kontyngent, Alfreda dobrze znająca język niemiecki pertraktowała z nimi, zastawiając drzwi do stodoły. W tym czasie ukrywający się w obawie przed wykryciem ich kryjówki uciszyli niemowlę – dziecko nie przeżyło” – opowiadała podczas ceremonii odznaczenia Jolanta Okulicz – Kozaryn, siostrzenica Bolesława Pietraszka.
Po wojnie majątek w Czekanowie został rozparcelowany i małżeństwo żyło w ubóstwie. Mimo to ich dom został 27-krotnie napadnięty przez sąsiadów poszukujących „żydowskiego złota”. W rzeczywistości Pietraszkowie nie zgodzili się przyjąć kosztowności od wdzięcznych ocalałych.
W 1998 roku Beniamin Solarz (Ben Cjon Sela) wystąpił do Instytutu Yad Vashem o pośmiertne uhonorowanie Alfredy i Bronisława Pietraszków tytułem Sprawiedliwych wśród Narodów Świata.
Bibliografia
- Gutman Israel red. nacz., Księga Sprawiedliwych wśród Narodów Świata, Ratujący Żydów podczas Holocaustu, Kraków ISBN: 978-83-87-832-59-9, 2009